MOONTLIKE LITURGIEË AS VOORBEELDE

Geen liturgie het 'n onveranderlik vasgelegde orde nie. Daarom bied die Diensboek ook geen vaste ordes aan nie. 'n Aantal liturgieë word gegee as voorbeelde en moontlikhede vir die kreatiewe inkleding van die erediens.

Al het geen erediens 'n vaste orde nie, behoort elke erediens 'n logiese verloop te he. Die bree raamwerk verloop vanaf die toetrede, na lof en aanbidding, verkondiging/prediking, gebede en wegsending.

Binne so 'n basiese, logiese struktuur kan die verskillende liturgiese handelinge gemotiveerd verskuif word, ooreenkomstig die geheelverkondiging van 'n bepaalde Sondag. Die predikant moet elke bousteen van die liturgie so invul, dat die erediens 'n eenheid vorm en as geheel deurdagte verkondiging- en ontmoetingsgebeure word. Dit beteken fyn beplanning in samewerking met die orrelis, eredienswerkgroep en deelnemers in die liturgie.

Die eerste voorbeeld is 'n basisliturgie met 'n bepaalde logiese struktuur, waarin al die noodsaaklike en basiese boustene van die liturgie voorkom.

In die struktuur kom die geloofsbelydenis na die preek, as geloofsreaksie op die preek. Soos aangedui, kan dit egter ook voor die preek kom (kyk Basisdokument). Die Wet/Wil van God/Riglyne vir die geloofslewe is goed verskuifbaar en kan ook as deel van die preek ter sprake kom. Die plek van die Wet, soos verskeie ander handelinge in die liturgie, word telkens bepaal deur die fokus en geheelboodskap van 'n bepaalde erediens.

Die skuldbelydenis kan aansluit by die Wet of 'n selfstandige handeling wees.

Die tweede, uitgebreide voorbeeld, bevat al die noodsaaklike handelinge of boustene van die liturgie soos in die basisliturgiee aangedui.

Die volgorde verskil egter van die basisliturgiee, om reeds alter-natiewe moontlikhede aan te dui. In hierdie voorbeeld word getoon hoe elke handeling opsioneel uitgebrei kan word met sang en response. Die opsionele handelinge staan in vierkanthakies en is weglaatbaar. Een of meer van hierdie handelinge in 'n erediens kan as versterking van gesproke handelinge gebruik word en kan die erediens verryk.

Die derde voorbeeld bevat al die noodsaaklike handelinge of boustene van die liturgie (voorbeeld 1), sowel as die opsionele sang en response in vierkanthakies aangedui (voorbeeld 2). In voorbeeld 3 word aangedui watter deelnemers in die liturgie telkens 'n handeling mag uitvoer.

Op grond van die priesterskap van alle gelowiges, behoort gemeentelede of die gemeente as geheel veel meer handelinge te verrig. Slegs die preek en die seengroet aan die begin, is die uitsluitlike taak van die predikant. Daar moet egter gewaak word teen te veel verskillende deelnemers in 'n enkele erediens.

Al die moontlikhede wat gegee word, is vir verskillende eredienste bedoel.

Gemeentelede en ouderlinge wat spesifieke handelinge moet verrig (soos die Skriflesing, lees van die Wet, ens) moet geleentheid kry om noukeurig voor te berei.

Die vier laaste voorbeelde bied telkens 'n moontlike orde vir die nagmaaldiens, die doopdiens, roudiens en huweliksdiens.

'n Moontlike basisliturgie: Basiese boustene vir die liturgie

 Toetrede:  Voorspel/voorafsang/afkondigings/stilte 
 Toetredelied 
 Votum 
 Seengroet
 Aanbidding en lof:           Lofsang(e) 
 [*Die Wet/Riglyne vir die geloofslewe/Die wil van God] 
 Skuldbelydenis en genadeverkondiging
 Gebed
 Verkondiging:  Skriflesing 
 [Sang]
 Preek [*Die Wet/Riglyne vir die geloofslewe/Die wil van God] 
 [Sang] 
 Geloofsbelydenis 
 [*Die Wet/Riglyne vir die geloofslewe/Die wil van God]
 Gebede:

 Dankgebed, Voorbedes
 Sang

 Wegsending:  Wegsending [*Die Wet/Riglyne vir die geloofslewe/Die wil van God] 
 Slotsang 
 Seen
 Afkondigings/insameling van die dankoffers/orrelspel

*Die Wet/Riglyne vir die geloofslewe/Die wil van God kan op verskillende plekke en wyses in die liturgie ter sprake kom.  In dié voorbeeld is vier moontlikhede aangedui.

Moontlike uitgebreide liturgie met opsionele gesange en response

 Toetrede:             [Voorspel/voorbereiding/voorafsang]
 [Verwelkoming en afkondiging]
 [Stil gebed]
 [Toetredelied]
 Votum
 [Respons of kort gesang] 
 Seengroet 
 [Respons of kort gesang]
 Aanbidding en lof:         

 Skuldbelydenis en smeekroep [Kyrie eleison]                                     
 Genadeverkondiging  
 Lofsange 
 Gebed 
 [Respons]

 Verkondiging:  Skriflesing[s]z
 [Respons of gesang]
 Preek [*Die Wet/Die wil van God]
 [Preeklied]
 Geloofsbelydenis 
 [Respons of Gesang]
 Dank en voorbedes:  Dankgebed
 Voorbedes [en Ons Vader]
 [Respons of Gesang]
 Wegsending:  [*Die Wet/Riglyne vir die geloofslewe]
 Slotsang
 Seen
 [Respons]
 [Uittoglied]
 Insameling van dankoffers, orrelspel

Dele in hakies [ ] is opsioneel - slegs één van hierdie moontlikhede kan byvoorbeeld in 'n erediens gebruik word.

*Die Wet/Riglyne vir die geloofslewe kan op verskillende plekke en wyses in die liturgie ter sprake kom.

Moontlike deelnemers in die liturgie

 Toetrede:  [Voorspel/voorbereiding/voorafsang]
 [Verwelkoming en afkondigings] [Predikant;  gemeentelid;              
 ouderling]
 [Stil gebed]
 [Toetredelied]
 Votum:  [Predikant; gemeentelid; ouderling; kantor/y]
 [Respons of kort gesang] [Gemeente]
 Se�ngroet:  [Predikant]
 Aanbidding en lof:           Skuldbelydenis en smeekroep [Kyrie eleison]
 [Gemeente]
 Genadeverkondiging [Predikant; gemeentelid; ouderling]                    
 Lofsang(e) [Gemeente]
 Gebed [Predikant; gemeentelid; ouderling]
 [Gebedslied of respons] [Gemeente]
 Verkondiging:  Skriflesings [Predikant; gemeentelid; ouderling]
 [Respons of gesang] [Gemeente]
 [Preek] [Die wil van God*] [Predikant]
 [Preeklied] [Gemeente]
 Geloofsbelydenis [Gemeente; predikant; ouderling]
 [Respons of Gesang] [Gemeente]
 Dank- en voorbedes:  Dankgebed [Predikant; gemeentelid; ouderling]
 Voorbedes [met response] [Diakens; gemeentelede]
 Ons Vader [Gemeente; Predikant]
 [Respons of Gesang] [Gemeente]
 Wegsending:  [Die Wet/Riglyne vir geloofslewe*][Predikant; ouderling;
 Gemeentelid]
 Wegsending:  [Predikant; ouderling; gemeentelid]
 Slotsang [Gemeente]
 Se�n [Predikant; gemeentelid; ouderling; kantor/y]
 [Respons ] [Gemeente]
 [Uittoglied ] [Gemeente]
 Insameling van die dankoffers, orrelspel

Dele in hakies [ ] is opsioneel.

Moontlike liturgie met nagmaal

 Toetrede:  [Voorspel/voorbereiding/voorafsang]
 [Verwelkoming en afkondigings]
 [Stil gebed] 
 [Toetredelied]
 Votum
 Seengroet
 Skuldbelydenis [kan gesing word] 
 Vryspraak
 Lofsang
 Verkondiging:                

 Gebed en Skriflesing
 [Sang in aansluiting by Skriflesing]
 Preek
 [Preeklied]
 Geloofsbelydenis
 [Gesang of respons]
 [Riglyne vir die geloofslewe/Wet/Wil van God]
 [Indien dit nie vroeer, of in die preek tereg gekom het nie]                  

 Gebede:   Voorbedes en response
 Sang
 Nagmaal:   Formulier, gebede, gesange, bediening van die Nagmaal
 Danksegging
 Wegsending:  Wegsending 
 Slotsang
 Seen
 Insameling van dankoffers, naspel


Moontlike liturgie met doop

 Toetrede:   [Voorspel/voorbereiding/voorafsang]
 [Verwelkoming en afkondigings]
 [Stil gebed]
 [Toetredelied]
 Votum 
 [Respons of kort gesang]
 Seengroet
 [Respons of kort gesang]
 Lofsang[e]
 Verkondiging:  Skriflesing(s)
 [Respons of gesang]
 Preek
 [Preeklied]
 Geloofsbelydenis
 [Respons of kort gesang]
 *Doop en aanbidding:     Formulier en gebed
 [Dooplied]
 Doop
 [Seenbede of dooplied]
 Gebede:  Gebed/voorbedes en Ons Vader
 [Respons of Gesang]
 Wegsending:   [Wet - indien dit nie in die preek tereggekom het nie]                           
 [Wegsending]
 Slotsang
 Seen
 [Respons]
 Insameling van die dankoffers, naspel

*Die doop word beskou as 'n geloofsreaksie op die verkondiging, daarom is dit liturgies meer sinvol na die verkondiging/preek.  Dit kan egter ook voor die preek plaasvind.

Moontlike liturgie vir die huweliksdiens

 Toetrede:  [Voorspel en stil gebed]
 [Troumars:  bruid en bruidegom binne]
 [Groet en verwelkoming]
 Votum
 Seengroet
 Lofsang
 Verkondiging:                 Skriflesing
 Preek
 [Preeklied]
 Huweliksformulier en vrae
 Oorhandiging van die ringe
 [Gemeentesang, solis, instrumentale musiek]                                      
 Gebed:  Gebed
 Wegsending:  Slotsang/Seenbede
 Seengroet


Moontlike liturgie by roudienste:  Begrafnis of verassing

 Toetrede:  [Stil gebed; voorspel]
 [Groet en woord aan aanwesiges]
 [Afskeidswoorde van familie]
 [Lees van Begrafnisbrief]
 Votum
 Seengroet
 Lofsang    
 Verkondiging:                 Skriflesing
 Preek
 [Preeklied]
 Gebed:  Gebed
 Wegsending:  Slotsang
 Seen
 [Lees van begrafnisbrief]
 [Afskeidswoorde van familie]
  Bedankings
 Draers na vore [slegs indien die erediens voor die
 teraardebestelling plaasvind]
 Draers stap voor en die gemeente verlaat die kerkgebou
 Met 'n verassingsdiens kan verskeie afskeidshandelinge by die         
 lykswa voor die kerk plaasvind, soos blomme wat op die kis
 geplaas  word, iemand  wat 'n lied sing, die Geloofsbelydenis,
 'n gedig of  Skrifgedeelte, of  afskeidswoord wat gelees word.

Die erediens kan voor of na die teraardebestelling plaasvind. By die graf word die Geloofsbelydenis, 'n Skrifgedeelte en/of verskillende begrafnisformules gelees, en 'n gebed gebid.